مقالات

۵ عاملِ سودمندیِ بازی‌های فکری برای سلامتِ ذهن

۲) بازی‌های فکری، به “رُشدِ اجتماعی و شناختیِ کودکان” کمک می‌کنند…

مهارت‌های سودمند اجتماعی، از طریق بازی‌های فکری، قابل‌آموزش هستند؛ مهارت‌هایی که کودکان را به‌سوی یک زندگی شاد و دور از انزوا، سوق می‌دهند؛ مهارت‌هایی همچون “احترام به قانون”، “رعایت نوبت” و “سهیم شدن با دیگران”. بازی‌های فکری، از ساده‌ترین مهارت‌های شناختی، همچون اعداد و الگوهای ساده تا پیچیده‌ترین محاسبات و تخمین‌ها را به کودکان می‌آموزند. در برخی بازی‌ها، شما آمیزه‌ای از “منطق، مهارت‌های ریاضی و تفکّر انتزاعی” را به‌کار می‌برید درحالی‌که هم‌زمان برای حرکت‌های بعدیِ خود و پاسخ به کُنش‌های دوستان‌تان نیز برنامه‌ریزی می‌کنید. با توجه به تنوّع بسیار زیادِ بازی‌های فکری، هزاران راه مختلف وجود دارد که “مغز” خود را تمرین بدهید…

۳) بازی‌های فکری، امکانِ “گوشه‌گیر” شدن را کاهش می‌دهند…

بیش‌ترِ بازی‌های فکری، برای انجام در گروه‌های چند نفره طرّاحی شده‌اند. داشتنِ گروهی ثابت و مشخص از هم‌بازی‌ها، “تنهایی” را دفع کرده و ایجادِ ارتباطاتی کارآمد را با دیگران موجب می‌شود؛ اموری که همگی ارتباط مستقیم با سلامتِ روانی ما دارند.

“گوشه‌گیری” (یا “انزوا”)، از فاکتورهای شدیداً مُضرّ برای سلامتِ روانی افراد به شمار می‌آید و افرادی که درگیرِ مشکلاتِ مربوط به بهداشت روانی هستند، میزان بسیار زیادی از “تنهایی” را گزارش می‌کنند. برای بیمارانی که با “افسردگی” یا “اضطراب” درگیر هستند، پیدا کردنِ دوستان تازه، کاری است بسیار دشوار. بازی‌های فکری، بسیاری‌از این مشکلات را با ارائه‌ی یک روش ساختارمند برای ملاقات با دیگران، حل می‌کنند. بازی‌های فکری، به ما امکان می‌دهند بدون آن‌که مجبور باشیم در مورد مسائل بی‌اهمیت صحبت کنیم یا به‌دنبالِ راهی برای باز کردنِ سرِ صحبت بگردیم، فقط با تمرکز بر خود بازی‌ها، راهی برای رسیدن به یک دوستیِ قدم‌به‌قدم، در فضایی خالی‌از مُناسباتِ رسمی یا پُرفشار بیابیم. کافه‌های بازی‌های فکری در سراسر کشور افتتاح می‌شوند و تنها کاری که شما باید بکنید، این است که تصمیم بگیرید، به یکی‌از این کافه‌ها بروید و چند کلمه‌ای با کارکنانِ آن صحبت کنید؛ به‌زودی یک نفر را برای “هم‌بازی شدن” خواهید یافت. حتی برای آن‌دسته از افرادی که مشکلات ویژه‌ای برای خارج شدن از خانه دارند، سایت‌های مختلفی وجود دارند که امکانِ “هم‌بازی شدنِ آن‌لاین” را فراهم می‌کنند و افراد در این سایت‌ها می‌توانند صدها بازی مختلف را تجربه کنند…

۴) بازی‌های فکری، “همبستگیِ خانوادگی” را تقویت می‌کنند…

امروزه صدها بازی فکری مختلف در بازار هستند که برای استفاده‌ی همه‌ی اعضای خانواده طرّاحی شده‌اند؛ این دسته از بازی‌ها طوری طرّاحی می‌شوند که هم برای بزرگسالان جذّاب و لذّت‌بخش باشند و هم به‌اندازه‌ی کافی ساده باشند تا کودکان نیز بتوانند مفهوم آن‌ها را درک کرده و در آن‌ها شرکت کنند -و بعد بی‌رحمانه بزرگ‌ترها را شکست بدهند!

بازی‌های فکری، فرصت‌هایی فوق‌العاده هستند که همه‌ی اعضای خانواده در یک “فعالیت مشترک” حضور پیدا کنند. بازی‌های فکری، امکانِ برخوردهای و تعاملاتِ رو در رو را افزایش می‌دهند -که به‌خودیِ خود، برای سلامتِ روانی مفید است؛ آن هم در شرایط امروزین ما که حتی وقتی همه‌ی افراد خانواده نیز حضور فیزیکی دارند، تمرکزِ جمع، بر تلویزیون یا گوشی‌های موبایل یا تبلت‌ها و لپ‌تاپ‌هاست! در هنگامِ انجامِ یک بازی فکری، چه به‌صورت رقابتی و چه به‌صورت همراهانه، شما نفر به نفر و فعّالانه باهم درگیر می‌شوید. خانواده‌هایی که اوقاتی شاد و پُرانرژی را باهم سپری می‌کنند، از “پیوندهای عاطفی” قوی‌تری برخوردار بوده و توانایی بهتری برای ایجاد “ارتباط” بین اعضای خود دارند…

۵) بازی‌های فکری، به “کاهش استرس” کمک می‌کنند…

پژوهشی از سوی RealNetworks, Inc. نشان می‌دهد که بازی‌های فکری، “استرس” را کاهش داده، به “تعادل روانی” کمک کرده و “احساس آرامش” را تقویت می‌کنند. تصوّر بر این است که بازی‌های فکری، امکانِ فرار از افکار آزاردهنده‌ی روزانه را برای افراد فراهم کرده و باعث می‌شوند که آن‌ها، برای مدّتی -هرچند کوتاه- به فعالیت‌هایی کاملاً متفاوت بپردازند. در دنیای بازی‌ها، شما می‌توانید “تمدّن‌های افسانه‌ای” را از نو بنا کنید، به شهرها و کشورهای گوناگون “راه‌آهن” بکشید، “ارتش‌های بزرگ” را رهبری کنید، “زامبی” شکار کنید یا حتی تلاش کنید “کنترلِ کُلّ جهان” را در دست بگیرید! برای مدّتی کوتاه، بدین‌ترتیب، مجبور نیستید نگرانِ جزییات کم‌ارزش زندگی واقعی باشید؛ یک بازی فکری ساده، می‌تواند برای شما، مثل سنگری در برابر دنیای کابوس‌وارِ بیرون، عمل کند!

بازی‌های فکری، راه‌هایی فوق‌العاده برای ایجاد “ارتباط” با دیگران، دور کردنِ شما از “روزمرگی” و برای تمرین دادنِ “مغزِ” شما به بهترین شکل هستند. همین الآن اقدام کنید و دنبالِ یک هم‌بازی مناسب بگردید!…

*****

* منبع: سایت اینترنتی TheCounsellorsCafe.co.uk

* پانوشت: آقای کریس ماون‌شِر (Chris Mounsher) یکی‌از مشاوران انجمن مشاوره و روان‌درمانی بریتانیا (موسوم به BACP) است که در شهر “برایتون” مشغول به کار است.

نویسنده: کریس ماون‌شِر / مترجم: دکتر کیومرث قنبری آذر

دیدگاهتان را بنویسید